การเลี้ยงผีปู่ย่า

ลบ แก้ไข

!! การเลี้ยงผีปู่ย่า !!

-->

การเลี้ยงผีปู่ผีย่า คืออะไร .... เอ่ย

     การนับถือผีของมนุษย์ในแต่ละสังคมมีสืบเนื่องกันมา ตั้งแต่อดีต เหตุการณ์หลายอย่างที่เกิดขึ้นและมีผลกระทบ ต่อความเป็นอยู่ของผู้คน
เช่น การเจ็บไข้ได้ป่วยโดยไม่ทราบ สาเหตุ รักษาแล้ว ไม่ดีขึ้นหรือโชคไม่ดี การดำเนินชีวิตมีปัญหาอุปสรรค ครอบครัวไม่สงบสุขมีการทะเลาะ เบาะแว้งกัน เป็นต้นสิ่งที่เกิดขึ้นเมื่อหาสาเหตุไม่ได้ คนมักคิดว่าสิ่งที่ทำให้เกิดเหตุการณ์ ที่ไม่พึงปรารถนานั้นต้องเป็นสิ่งที่มีอำนาจ อยู่เหนือมนุษย์และธรรมชาติ ซึ่งส่วนใหญ่ จะคิดว่าเป็นการกระทำของภูตผี ปีศาจ แม้ในปัจจุบัน บ้านเมืองมีความ เจริญมากขึ้นคนในสังคมได้รับ การศึกษา อย่างทั่วถึง แต่ความเชื่อ ในเรื่องภูตผี ปีศาจ ยังคงสืบทอดกันมา

 

          สังคมชาวแพร่ใน ปัจจุบันแม้ความเชื่อเรื่องผี จะเริ่มลดลงในบางท้องถิ่น แต่ในบางแห่ง วิถีการ ดำเนินชีวิตก็ยังคงมีส่วนที่เกี่ยวข้องกับภูตผี ปีศาจ โดยคนเฒ่า คนแก่ในครอบครัวจะเป็นผู้สืบทอดความ เชื่อนั้นมายังลูกหลานการเซ่นสังเวยผีหรือที่ในภาษาพื้นบ้าน เมืองแพร่เรียกว่า“ การเลี้ยงผี ” จึงมีการปฏิบัติกันอยู่ เช่น การเลี้ยงผีปู่ย่า การเลี้ยง ผีเรือน การเลี้ยงผีเจ้าบ้าน การเลี้ยงผีมด เป็นต้นโดยเฉพาะอย่างยิ่งการเลี้ยงผีปู่ย่านั้นยังนิยม ปฏิบัติสืบทอดกันตามหมู่บ้านต่าง ๆ มากกว่าผีอื่น ๆ

<--

 

-->

ผีปู่ย่า ตามความเชื่อของชาวแพร่ เป็นผี หรือวิญญาณของบรรพบุรุษที่ได้ รับการยกย่อง นับถือจากชาวบ้านว่ามีความเก่งกล้าสามารถเป็นที่เกรงขาม แก่ภูตผี ปีศาจ ทั่ว ๆ ไป ผีปู่ย่าจะช่วยรักษาบ้านเรือนและปกป้องลูกหลานที่นับถือ ให้อยู่อย่างปลอดภัย จากการคุกคามทำร้ายของภูตผีอื่นๆ ตลอดจนคอยช่วยเหลือให้ผ่านพ้นจากปัญหาอุปสรรค ความทุกข์ใจที่แผ้วพานเข้ามาในชีวิต ได้โดยง่ายในหมู่บ้านแต่ละแห่งผู้คนในแต่ละครอบครัว อาจมีการนับถือผีคนละตน ชาวบ้านลู ตำบลห้วยหม้าย อำเภอสอง จังหวัดแพร่ซึ่งข้าพเจ้าอาศัยอยู่จะนับถือดังนี้ บางกลุ่มนับถือผีเจ้าพ่อโซ้ เจ้าพ่อเซี้ย บางกลุ่มนับถือเจ้าพ่อมหานิล หรือ บางกลุ่มนับถือเจ้าปู่ท้าวพรหมมินทร์ บางกลุ่มนับถือเจ้าพ่อจิตคำงำเมือง บางกลุ่มนับถือเจ้าพ่อเขาเลา เขาแซว บางกลุ่มนับถือเจ้าพ่อคำเหลี่ยม คำเหลา เป็นต้น

       การนับถือผีส่วนใหญ่จะนับถือผีฝ่ายมารดา และทางอำเภอสอง จะมีผีประจำเมืองอยู่ คือ ผีนางสิบสอง จะมีศาลเจ้าอยู่ที่ด่านตำรวจนางฟ้าทางแยกไปอำเภองาว และยังมีผีปู่เจ้าสมิงพราย ที่วัดพระธาตุพระลอ ซึ่งรักษาคุ้มครองบ้านเมืองทั่วทั้งอำเภอสองอยู่ มีประชาชนสักการะบูชาอยู่เป็นประจำแต่ถ้าผีนั้นเป็นผีไม่ดี ขายลูกหลานซึ่งหมายถึง ไม่ปกป้องคุ้มครอง หรือ ทำให้เจ็บป่วยหรือกินลูก หลานทำให้เกิดเรื่องเดือดร้อนต้องให้ลูกหลานเซ่น สังเวยเสมอ ลูกหลานผู้นับถือก็จะบอกกล่าว
ขอลาออกจากการสังกัดผีตนนั้น

<--

 

-->

        โดยจะต้องได้ “ ซื้อออก ” แล้วไปขอเป็นลูกหลาน ของผีตนใหม่ ที่ให้ความปกป้องคุ้มครองได้ดีกว่าโดยไป บอกกล่าวและขอ “ ซื้อเข้า ” การซื้อออกทำได้โดย ตัวแทน ของครอบครัวซึ่งอาจเป็นคนแก่คนเฒ่า นำกรวยดอกไม้ธูป และเงินจำนวนหนึ่ง อาจจะเป็น 12 บาท หรือ 36 บาท แล้วแต่ผีจะกำหนด ไปบอกกล่าวเมื่อมีการลงผีหรือเข้าทรง โดยขอออก หลังจากนั้นถ้ามีพิธีกรรมที่เกี่ยวกับผีตนนั้น ก็ไม่ต้องมาร่วมพิธีถือว่าไม่ใช่ลูกหลานผีตนนั้นแล้ว ส่วนการซื้อเข้าก็ทำในลักษณะเดียวกัน แต่เป็นการบอกกล่าวขอเข้าเป็นเมื่อใดก็ร่วมจ่ายเงินซื้อสิ่งของเครื่องเซ่น และถ้ามีเวลาก็ไปร่วมพิธีกรรม

 

            ที่สิงสถิตของผีปู่ย่าจะอยู่ที่ “ หอ ” ซึ่งสร้างลักษณะคล้ายบ้านชั้นเดียว ยกพื้นสูงมีฝารอบ 3 ทิศ ไม่มีการแบ่งเป็นห้อง ลูกหลานสามารถขึ้นไปนั่งทำพิธีได้ โดยบนหอจะมีแท่นสำหรับวางขันตั้ง ซึ่งเป็นขัน สำหรับบูชาผีปู่ย่า หอผีปู่ย่านี้จะอยู่ในหมู่บ้านไม่ไกล จากบ้านลูกหลานมากนัก ซึ่งถ้าเป็นเวลาปกติไม่มีการลงผี ก็จะไม่มีใครไปยุ่งเกี่ยวกับหอผีนี้ เวลาในการทำพิธีเลี้ยงผีปู่ย่าแต่ละตนอาจกำหนด แตกต่างกันไป แต้ถ้าเป็นผีกลุ่มเดียวกัน เป็นผีพี่น้องหรือเป็นเพื่อนรักชอบพอกันจะมาทำพิธีร่วมกัน ซึ่งส่วนใหญ่จะทำพิธีเลี้ยงผีปู่ย่าปีละ 1 ครั้ง ในช่วงสงกรานต์หรือที่ทางภาคเหนือเรียกว่า ปีใหม่ แต่บางตนจะมีพิธีการเลี้ยงหลายครั้งเช่น ก่อนเข้าพรรษา หลังออกพรรษา หรือ เมื่อมีการบนบานบอกกล่าว แล้วเป็นไปตามที่ขอก็จะมีการเลี้ยงเหมือนการเลี้ยงแก้บน การเลี้ยงในช่วงปีใหม่จะมีพิธีการดำหัวผีปู่ย่าควบคู่กันไปด้วย เป็นการขออภัยในสิ่งที่ลูกหลานได้ล่วงล้ำก้ำเกิน และขอความคุ้มครองจากผีปู่ย่า
<--

 

-->

             พิธีนี้จะเริ่มขึ้นโดยคนทรงหรือที่ ชาวบ้านเรียกว่า “ ม้าขี่ ” ของผีปู่ย่า เปลี่ยนเครื่องแต่งกายสำหรับลงผี อาจ ใส่เสื้อผ้าขาวทั้งหมดแล้วห่มสไบขาว เป็นต้น ผีแต่ละตนจะมีอาวุธประจำกายซึ่งส่วนใหญ่จะเป็นดาบ คนทรงจะยกขันตั้งเชิญผีปู่ย่า มาเข้าร่างทรง ซึ่งเมื่อผีเข้า ร่างทรงแล้วจะมีการรับเครื่องเซ่นสังเวย โดยใช้ดาบชี้ ไปยังอาหารแต่ละอย่าง แล้วมีการฟ้อนรำของผีลูกหลานบอกกล่าวทำการดำหัว ีปู่ย่าโดยนำน้ำส้มป่อยมะกรูดเผาขอรับพรจากผีปู่ย่าหลังจาก นั้น ผีจะทักทายลูกหลานที่มาร่วมพิธี ลูกหลานคนใดมีเรื่องเดือดร้อน ที่จะขอความ ช่วยเหลือก็บอกได้ในตอนนี้ คนที่จะมาขอเข้าร่วมผี ก็จะบอกกล่าวแก่ผีปู่ย่าที่มาเข้าทรงให้รับเป็นลูกหลานหลังจากการดำหัวในช่วงปีใหม่ อาจมีการเลี้ยงผีปู่ย่าในวันอื่น ๆ เช่น บางแห่งกำหนดเลี้ยงใน วันขึ้น 11 ค่ำ เดือน 9 ของ ทุกปี หรือวันออก 3 ค่ำเดือน 6 หรือแล้วแต่จะกำหนดตาม ความต้องการของผีที่มาเข้าทรง

 

          โดยจัดเตรียมสิ่งของนำไปประกอบพิธีได้แก่ หัวหมู ไก่ต้ม ข้าวสุก ผลไม้ เหล้าขาวธูป 8 ดอก ดอกไม้ โดยมีขั้นตอนการทำพิธี เช่นเดียวกับการทำในช่วงปีใหม่ แต่ไม่มีการดำหัว บางครั้งการเลี้ยงผี อาจไม่จำเป็นต้องมีการเข้าทรง โดยอาจเป็นการแก้บนของลูกหลานซึ่งทำได้โดยการจัดเตรียมสิ่งของเครื่องเซ่น ไปถวายยังหอผีปู่ย่า นำไม้ไผ่ยาวที่อยู่บนหอมาวัดวาและ ทำเครื่องหมาย ไว้แล้วจุดธูปบอกกล่าว นั่งรอสักครู่ นำไม้ไผ่มาวัดวาอีกครั้ง ถ้าการวัดวา ครั้งหลังนี้ได้ความยาวมากกว่าครั้งแรก เป็นการรับรู้ว่าผีปู่ย่าได้รับเครื่องเซ่น สังเวยแล้ว เป็นเสร็จพิธี

<--

 

-->

                การเลี้ยงผีปู่ย่าเป็นประเพณีพื้นบ้านที่มีคุณค่ากับสังคม ชาวแพร่ พิธีกรรมหนึ่งซึ่งก่อให้เกิดการรู้จักคุ้นเคยกันในหมู่ญาติมิตรเป็นพิธีรวมญาติ พี่น้องให้มารู้จักกันในโอกาสที่มีการเลี้ยงผีแต่ละครอบครัวที่เข้าผีเดียวกันจะมาทำพิธีร่วมกันและถือเป็น ญาติพี่น้องทำให้ความขัดแย้งของคนในท้องถิ่นมีน้อยลงเนื่องจากถ้าถือผีเดียวกันแต่มีเรื่องทะเลาะกัน ผีปู่ย่าจะไม่พอใจ อาจดลบัลดาลให้ได้รับโชคร้าย นอกจากนี้ชาวบ้านยังเชื่อว่าจะได้รับความคุ้มครองป้องกัน และ ช่วยเหลือจากผีปู่ย่า ทำให้มีที่พึ่งทางใจ

 

            สำหรับผู้ที่มีปัญหาต่างๆ แก้ปัญหาไม่ได้ การที่ได้บอกกล่าวขอความช่วยเหลือจากผีปู่ย่า จะช่วยลดภาวะความตึงเครียดทางจิตใจซึ่งส่งผล ให้สุขภาพจิตดีมีกำลังใจในการที่จะเผชิญปัญหา และต่อสู้ชีวิตต่อไปผีปู่ย่าจึงเสมือนจิตแพทย์ในปัจจุบันนี้ปัจจุบันความเชื่อในเรื่องผีลดลงถือว่าเป็นเรื่องที่ไร้สาระ และเสียเวลา คนรุ่นใหม่ไม่ค่อยให้ความสำคัญกับประเพณีการเลี้ยงผีปู่ย่า โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ผู้ที่อยู่ในเมือง ซึ่งมีความเจริญทางด้านวัตถุมาก การเลี้ยงผีปู่ย่าใหญ่จึงยังมีในหมู่บ้านชนบทห่างไกล ตัวเมืองออกไปของจังหวัดแพร่ หมู่บ้านของข้าพเจ้ายังมีความเชื่อในเรื่องผี ยังมีอยู่มาก ซึ่งเป็นที่น่าเสียดายว่าภูมิปัญญาของคนโบราณที่ใช้ในการแก้ปัญหาของคน ในท้องถิ่นโดยออกมาในรูปแบบของการเลี้ยงผีปู่ย่า คงสูญสิ้นไปกับกาลเวลา และความเจริญ ทางด้านวัตถุถ้าไม่มีการอนุรักษ์ไว้

 




โดย วี่วี่ ดูบทความของฉันทั้งหมดที่นี่
วันที่ 26 ก.ย. 51 13:22 น.
เนื้อหานี้เปิดอ่านแล้ว 23,241 ครั้ง


ความคิดเห็นทั้งหมด (เปิดดู 23,241 ครั้ง ตอบ 3 ครั้ง)

ลบ แจ้งลบ
โดย สรพงษ์
IP : 118.172.125.***

อยากเป็นสมาชิก เว็ปผีปู่ผีย่าแต่ทำไมสมัครเป็นสมาชิกยากจังคับ

ลบ แจ้งลบ
โดย อ้น
IP : 124.120.60.***
http://board.palungjit.com/showthread.php?t=117860
ลบ แจ้งลบ
โดย Leyor
IP : 125.25.220.***

แสดงความคิดเห็นของท่านที่นี่


เรื่องที่เกี่ยวข้อง

เรื่องล่าสุด




คำฮิต
โรงเรียน7 วิชาสามัญ , enn gat pat 57 , open house ,Asean , twitter , เด็ก กยศ , กสพท , เกมคณิตศาสตร์ , เกมคิดเลข , หลักสูตร ป.โท , อาเซียน , หลักสูตร ป.เอก , เกมส์คิดเลข , ขยายเวลา , ข่าวการศึกษาต่างประเทศ , ม.ต้น ,ข่าวอาเซียน , ค้นหาตัวเอง , ค่าย , คำขวัญวันเด็ก , เคล็ดลับเรียนเก่ง , ของเล่นเคลียริ่งเฮ้าส์ , โควตา , จุฬาฯ , วันสันติภาพไทยทุนการศึกษา , แท๊บเล็ต , เทศกาลกินเจ , คาถาชินบัญชร ประชาคมอาเซียน , ประโยชน์ของอินเตอร์เน็ต , ประวัติวันแม่ , เฟสบุ๊ค , ม.ทักษิณ , อาเซียน 10 ประเทศ , ม.รังสิต 57 , มมส 57 มศว. , มหาวิทยาลัยนเรศวร , มหาวิทยาลัยพะเยา , รับตรง เกษตรศาสตร์ 57 , รับตรง มข 57 , ประกาศผลสอบ Admissions 57 ประถมศึกษารับตรงศิลปากร , เรียนต่อ , เรียนฟรี , ลาดกระบังฯ , เก็งคะแนน Admission 57 ,  เลื่อนเปิดเทอม ,อนุบาลวันตรุษจีน , สทศ , สมัคร clearing house , สอบตรง , อ.วิริยะ , เว็บโรงเรียนตัวอย่างงานวิจัย,ความคิดสร้างสรรค์ , เว็บสำเร็จรูป , เว็บหน่วยงาน , ทำเว็บฟรี , เว็บไซต์หน่วยงานราชการ , รายชื่อโรงเรียนทั่วประเทศ , โครงงานวิทยาศาสตร์ , สารสนเทศโทษของอินเตอร์เน็ต , GAT , PAT  , วันช้างไทย , วันสตรีสากล ณเดชน์ , เครื่องบินตก , SocialFeed , วันสงกรานต์GAT/PAT ครั้งที่ 2/2557 , Ice Bucket Challenge , บัตรสอบ , เอเชียศึกษา , ไวรัสอีโบลา , บันทึกความดี , แฟ้มสะสมผลงาน , วันจักรี , วันรพี , Portfolio , ประกาศผล GAT/PAT 57 , วันอาสาฬหบูชาสทศ.Admission 57 , วันภาษาไทยแห่งชาติ , มุดพกความดี , วันแม่ , วันวิสาขบูชา , รับน้อง , เขียน Blog ที่ไหนดี ? ประกาศผลรับตรงโควตา ม.ศิลปากร ประกาศผลรับตรง ม.ธรรมศาสตร์ , U-NET , ประกาศผลธรรมศาสตร์ , ประกาศผลจุฬา , ประกาศผลศิลปากร โควตา 28 จังหวัด , Variety , เลิกบุหรี่ , ยืนยันสิทธิ์ , วันสุนทรภู่ , หย่า , วันวิทยาศาสตร์แห่งชาติ , วันปิยมหาราช , วันลอยกระทง

คำค้นหา
สอบตรง , อาเซียน , มหาวิทยาลัย ,โรงเรียน , ศึกษาต่อ , asean , ศึกษาต่อต่างประเทศ , ทุนการศึกษา , เรียนต่อ , ประชาคมอาเซียน, ข่าวบันเทิง, คำราชาศัพท์, สพฐ, กยศ, ความรู้ ประถมศึกษา , ข่าวอาเซียน วิชาการ, portfolio แฟ้มผลงาน , ความรู้ มัธยมปลาย , โครงงานวิทย์ , ประวัติอาเซียน , ความรู้ , วิชาการ , อาจารย์วิริยะ , สาขาแห่งอนาคต , ดูหนัง หนังใหม่ ดูหนังออนไลน์ movie , เหรียญ 10ฟังเพลง เพลงใหม่ ฟังเพลงออนไลน์ เพลงฮิต , ดูทีวีย้อนหลัง ดูทีวี ดูทีวีออนไลน์ , หลักสูตร ป.โท , หลักสูตร ป.เอก , ดูดวง ดวง ทำนายฝัน ดูดวงรายวัน , วันสันติภาพไทยรถยนต์มือสอง เครื่องเสียงรถยนต์ รถยนต์ , การ์ตูน รูปการ์ตูน ภาพการ์ตูน คลิปการ์ตูน , ข่าวบันเทิง ข่าวกีฬา ข่าวไทยรัฐ , ทวิสเตอร์ twitter วิธีเล่น twitter , เฟสบุ๊ค facebook คือ facebook วิธีเล่น facebook , ร้านอาหาร ร้านอาหารในกรุงเทพ ร้านอาหารแนะนำ ร้านอาหารเกาหลี , การ์ตูน , ซุปซิป ดารา , ผลบอล, ข่าว IT, หาเพื่อน , ข่าว, AEC, รถ, แบบทดสอบ, รูปภาพ , เกมส์รถแข่ง, เกมส์แต่งตัว หนังสือพิมพ์ , ข่าวประชาสัมพันธ์, วาเลนไทน์ , wallpaper , wallpaper น่ารัก , รับทำเว็บไซต์ , Hosting , รถมือสอง , รูปดารา , ประเมินโอกาสติดแอดมิชชัน , ภาพเคลื่อนไหว , ดูดวง , นิยาย , เกม , หางาน , เขียน Blog ที่ไหนดี? , แม่เหล็ก , เกมส์, สถานที่ท่องเที่ยว , สถานที่ท่องเที่ยวในประเทศไทย , Thailand Travel โหลดเพลง , งานราชการ , งาน , เกมส์จับคู่ Ice Bucket Challenge , เกมส์จับคู่ผลไม้ , เกมส์ปลูกผัก , เกมขุดทอง , อุ้มบุญเกมส์แข่งรถ , เกมส์ทำอาหาร , ประกาศผลสอบ Admissions 57 , เว็บไซต์โรงเรียน,ความคิดสร้างสรรค์ , เว็บไซต์หน่วยงานราชการ , เก็งคะแนน Admission 57 ,  สารสนเทศ , วันวาเลนไทน์ , นิทาน , กสพท , วันศิลปินแห่งชาติ , รับตรง ม.เกษตร 57 , Varietyโทษของอินเตอร์เน็ต , GAT , PAT , วันแม่ , แฟ้มสะสมผลงาน , อุเทนถวาย , เครื่องบินตก , ประกาศผล O-NET ม.6 , โค้ชเช , วันสงกรานต์ , วันรพี , บัตรสอบ , GAT/PAT ครั้งที่ 2/2557 , เคลียริ่งเฮาส์เอเชียศึกษา , ไวรัสอีโบลา , อักษร ศิลปากร , วันโกหก , บันทึกความดี , Portfolioสมุดพกความดี , บริจาคโลหิตSocialFeed , โปรแกรมสร้างแฟ้มสะสมผลงาน , วันอาสาฬหบูชา , ประกาศผล GAT/PAT 57 , สทศ. , Admission 57 , วันภาษาไทยแห่งชาติ ,  , วันแม่แห่งชาติ , วันวิสาขบูชา , วันงดสูบบุหรี่โลก , ประกาศผลรับตรงโควตา 28 จังหวัด ม.ศิลปากรประกาศผลรับตรง ม.ธรรมศาสตร์ ,  U-NET , ประกาศผลจุฬา , กฏอัยการศึก , รัฐประหาร , วาไรตี้ , ประกาศผล , เลิกบุหรี่ , ยืนยันสิทธิ์ , เคลียริ่งเฮ้าส์ , วันสุนทรภู่ , หย่า , รับน้อง , วันวิทยาศาสตร์แห่งชาติณเดชน์ , เทศกาลกินเจ , วันปิยมหาราช , วันลอยกระทง